به گزارش خبر۲۴،بر اساس ادعای رئیس کمیسیون عمران مجلس محمدرضا رضایی کوچی، ایران امروز دارای حدود ۳۵ شرکت هواپیمایی فعال است، در حالی که مجموع ناوگان عملیاتی کشور تنها حدود ۷۰ فروند هواپیما را شامل میشود. این در شرایطی است که به گفته رضاییکوچی، نیاز واقعی کشور دستکم ۵۰۰ فروند هواپیما برآورد میشود و میانگین عمر ناوگان فعال نیز بیش از ۲۰ سال است.سیدحمیدرضا صانعی، معاون هوانوردی سازمان هواپیمایی کشوری، ریشه اصلی این وضعیت را در محدودیتهای سرمایهگذاری و ریسکهای ناشی از تحریمهای بینالمللی میداند. در ایران اما سرمایهگذاران ناچارند با پرداخت نقدی، تحمل ریسک بالا و دور زدن محدودیتها، هواپیماهای قدیمیتر و کوچکتر را وارد ناوگان کنند؛ شرایطی که نهتنها مانع نوسازی میشود، بلکه انگیزه برای شکلگیری ایرلاینهای بزرگ و ادغام ناوگانها را نیز کاهش میدهد.از سوی دیگر، رئیس کمیسیون عمران مجلس با انتقاد از تعدد شرکتهای هواپیمایی، به ضعف در نظام صدور مجوز اشاره کرده و گفته است که در ایران «هر کسی با هر شغلی» میتواند مجوز تأسیس ایرلاین دریافت کند. به گفته رضاییکوچی، در برخی موارد حتی پس از دریافت تسهیلات، شرکتهای هواپیمایی خرید و فروش میشوند، بدون آنکه به توسعه واقعی ناوگان یا افزایش کیفیت خدمات منجر شوند.وی همچنین تأکید کرده که هزینه خرید یک هواپیمای ۲۰ ساله، در صورت بهرهبرداری مناسب، میتواند در کمتر از دو سال بازگردد؛ موضوعی که به اعتقاد او نشان میدهد مشکل اصلی نه صرفاً اقتصادی، بلکه ساختاری و نظارتی است.
-
اندازه متن
+
مجموع این عوامل سبب شده صنعت هوانوردی ایران بهجای تمرکز بر ادغام، تقویت و بزرگشدن ایرلاینها، با پدیده تکثیر شرکتهای کوچک و ناوگانهای فرسوده مواجه شود؛ وضعیتی که اصلاح آن نیازمند بازنگری همزمان در سیاستهای سرمایهگذاری، نظام صدور مجوز، و تعاملات بینالمللی است.به اعتقاد کارشناس حملونقل و ترانزیت حسن کریمنیا، برای حل چالش شرکتهای هواپیمایی، باید شرکت سهامی عام پروژه محور با ماموریت خرید، اجاره و نگهداری و تعمیر هواپیما در کریدورهای هوایی شکل بگیرد.وی تصریح کرد که بخش قابل توجهی از هزینههای هواپیما به صورت ارزی است. اگر بتوان درآمد این شرکتهای هواپیمایی را در قالب ارزی تامین کرد، سرمایهگذاری جذابی برای بخش غیردولتی خواهد بود.کریمنیا، با اشاره به موقعیت جغرافیایی ایران و قرارگیری بر روی فلات که نیاز به سوخت کمتری برای نشست و برخاست دارد، عنوان کرد که این شرکت سهامی عام پروژهمحور میتواند ترانزیت هوایی از کشورهای پیرامون ایران مثلا هند به روسیه و اروپا را به صورت رقابتی با سایر ایرلاینها فعال در این کریدور هوایی در پیش بگیرند تا درآمد ارزی در کنار درآمد داخلی فراهم شود و به سرمایهگذاری جذابی برای بخش غیردولتی تبدیل شود. به گفته او، در اغلب کشورهای دنیا، شرکتهای هواپیمایی برای خرید هواپیما متکی به فاینانس و لیزینگ هستند و بخش عمده هزینه تأمین ناوگان از طریق شرکتهای لیزینگ بینالمللی با نرخ بهره پایین انجام میشود. بازپرداخت این هزینهها نیز از محل درآمد همان هواپیما صورت میگیرد.
اما این مدل در ایران به دلیل تحریمها و محدودیتهای بانکی عملاً امکانپذیر نیست. صانعی توضیح میدهد که نبود دسترسی به سیستم مالی بینالمللی، شرکتهای ایرانی را از استفاده از ابزارهایی مانند لیز تر و لیز خشک محروم کرده است؛ روشهایی که در آنها یا صرفاً خود هواپیما (لیز خشک) یا هواپیما به همراه خدمه، تعمیرات و بیمه (لیز تر) در اختیار ایرلاین قرار میگیرد.در مقابل، بسیاری از ایرلاینهای بزرگ منطقهای مانند ترکیشایر و پگاسوس، مالک اصلی بخش زیادی از ناوگان خود نیستند و از همین سازوکارهای لیزینگ برای توسعه سریع، نوسازی ناوگان و کاهش ریسک سرمایهگذاری استفاده میکنند. این انعطاف مالی، امکان شکلگیری ایرلاینهای بزرگ و رقابتی را برای آنها فراهم کرده است.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟