رسانه تصویری خبر۲۴

سناریوی شکست‌خورده تجزیه ایران؛ چگونه طرح استفاده از کُردها ناکام ماند؟

سناریوی شکست‌خورده تجزیه ایران؛ چگونه طرح استفاده از کُردها ناکام ماند؟

همزمان با بی‌نتیجه بودن سناریو تغییر نظام سیاسی در ایران با حمله هوایی، ورود زمینی، به یکی از گزینه‌های روی میز آمریکا تبدیل شد. گزینه‌ای که بر طمع تاریخی تجزیه‌طلبان کُرد در مرزهای غرب ایران مبتنی بود اما واقعیات میدانی آن را در نطفه خفه کرد.

- اندازه متن +

به گزارش خبر ۲۴؛ دهمین روز از آغاز جنگ تحمیلی رژیم اسرائیل و آمریکا به ایران در حالی آغاز شده است که سناریوهای عمده و اهدافی که به نظر می‌رسید «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور آمریکا و «بنیامین نتانیاهو» نخست‌وزیر رژیم اسرائیل در آغاز این حمله در ذهن داشتند؛ محقق نشده است. قرار بود سومین روز جنگ و همزمان با آغاز به کار بازارهای مالی جهان، رئیس‌جمهور آمریکا از پیروزی بزرگ خود در ایران خبر دهد اما چنین نشد. این ناکامی در همان لحظات نخست و همزمان با آغاز حملات ایران به پایگاه‌های منطقه و سرزمین‌های اشغالی عیان و مشخص شد که نظام جمهوری اسلامی ایران با حملات هوایی فرو نخواهد پاشید و مردم ایران هم زیر بمباران هوایی ترامپ تمایلی به همراهی با او نشان نمی‌دهند. کاستن از تلخی این ناکامی نیازمند طراحی سناریوهای جدیدی بود که یکی از عجیب‌ترین آن‌ها حمله زمینی به ایران بود.

این موضوع در اظهارات متفاوت و متناقض مقامات آمریکایی دیده و شنیده می‌شد اما امکان پیاده‌سازی نیروهای زمینی آمریکایی در داخل ایران به همان اندازه نشدنی بود که تغییر نظام سیاسی مستقر با حمله هوایی. از این رو هیات حاکمه آمریکا گرچه تاکید می‌کردند که این گزینه هم مانند دیگر گزینه‌ها روی میز است اما واقعیت محکم‌تر از همیشه مقابل دیدگان آن‌ها بود. در این میان داستان استفاده از نیروهای تجزیه‌طلب کُرد در مرزهای ایران برجسته‌تر شد.

سناریوی شکست‌خورده تجزیه ایران؛ چگونه طرح استفاده از کُردها ناکام ماند؟

پاسخ قاطع به هرگونه چشم طمع به تمامیت ارضی از سوی ایران در عرصه میدان و دیپلماسی، بسیاری از موازنه‌ها را در این زمینه برهم زد و روایت را تغییر داد.

۱۲ اسفند سایت خبری آکسیوس از تماس رئیس‌جمهور آمریکا با مسعود بارزانی و بافل طالبانی، دو مقام ارشد اقلیم کردستان عراق، خبر داد و هدف این مکالمه‌ها را بررسی امکان همکاری مشترک بین آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و گام‌های آینده در این بحران اعلام کرد. این گفت‌وگوها بی‌آنکه درباره جزئیات آن خبری اعلام شود، حساس توصیف شد و بلافاصله کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید هم آن‌ها را تایید کرد و گفت که رئیس‌جمهور در روزهای اخیر با چندین شریک و متحد منطقه‌ای تماس داشته است. همزمان با افزایش این گمانه‌ها، رسانه‌ها و تحلیلگران اعلام کردند که ایده استفاده از عناصر تجزیه‌طلب در جنگ علیه ایران را نتانیاهو به ترامپ داده تا از این گروه‌های جدایی‌طلب برای ایجاد آشوب و بی‌ثباتی در داخل ایران در جریان درگیری‌های نظامی استفاده شود.

همزمان با این خبرهای منتشر شده، شماری از گروه‌های جدایی‌طلب کرد هم گرچه به صورت صریح درباره آن به اظهارنظر نپرداختند اما با بررسی برخی اظهارات و ادعاهای آنان می‌توان تمایل آن‌ها به این اقدام را مشاهده کرد. آن‌ها امیدوار بودند با پشتیبانی نظامی و اطلاعاتی آمریکا بتوانند در مرزهای ایران پیشروی و بخش‌هایی از کشور را به اشغال خود درآورند. این گزاره آرام آرام جدیت بیشتری در رسانه‌ها یافت و شامگاه چهارشنبه حتی گزارش‌هایی از آغاز این پیشروی هم مطرح شد، ادعایی که احزاب کرد ایران به‌سرعت آن را تکذیب کردند. حملات جنگنده‌های آمریکا و اسرائیل به مقرهایی در استان‌های مرزی ایران هم بر این خبرها و ادعاها دامن زد به گونه‌ای که برخی رسانه‌ها در همان ایام مدعی سقوط برخی شهرهای مرزی ایران هم شدند.

۱۳ اسفند سی‌ان‌ان به نقل از چند منبع آگاه، اعلام کرد که سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) در حال تلاش برای مسلح کردن نیروهای کرد است. به گفته این منابع، دولت ترامپ فعالانه در حال گفتگو با گروه‌های اپوزیسیون ایرانی و رهبران کرد درباره فراهم کردن حمایت نظامی است.

۱۴ اسفند رئیس‌جمهور آمریکا مدعی شد که از آغاز عملیات نظامی کردها به داخل ایران حمایت می‌کند و اگر بخواهند این کار را انجام دهند، به نظر او فوق‌العاده است. او در پاسخ به این پرسش که آیا آمریکا برای حمله کردها حمایت هوایی فراهم خواهد کرد، گفت: نمی‌توانم در این باره چیزی بگویم.

همزمان برخی در دولت محلی اقلیم کردستان عراق ضمن ابراز نگرانی درباره تحرکات در این منطقه تصریح کردند که حمایت سیا از گروه‌های کُرد ایرانی از چند ماه پیش از جنگ آغاز شده و وضعیت بسیار خطرناک است اما نمی‌توانیم در برابر آمریکا بایستیم.

واکنش ایران به گمانه‌ها درباره یک رویای شوم

پاسخ قاطع ایران به هرگونه چشم طمع به تمامیت ارضی در عرصه میدان و دیپلماسی، بسیاری از موازنه‌ها را در این زمینه برهم زد و روایت را تغییر داد. سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران در گفت‌وگوی تلفنی با «نیچیروان بارزانی»، رئیس اقلیم کردستان عراق بر ضرورت اجرایی شدن تفاهم‌نامه همکاری امنیتی ایران-عراق، اشاره کرد که در راستای صیانت از امنیت مرزها و جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده از طرف‌های ثالث برای ناامن‌سازی منطقه است. پس از این تماس بارزانی به صورت رسمی و کتباً به همه مرزهای مشترک با ایران، دستور داد که به هیچ شیوه‌ای اجازه ندهند که عناصری بر علیه ایران، وارد خاک کشورمان شوند.

تناقض شکل گرفته در کلام و ادعاهای ترامپ در زمینه تجزیه ایران به دست گروهک‌های کرد، به طور دقیق اثر واقعیات غیرقابل انکاری است که در غرب آسیا مشهود است بخشی از آن مربوط به واقعیات تاریخی است که کردها در یک سده اخیر با آن روبرو بوده‌اند

وزیر امور خارجه ایران همچنین در گفت‌وگوی تلفنی با «بافل طالبانی»رئیس اتحادیه میهنی کردستان با اشاره به برخی تحرکات تروریستی در مرزهای مشترک، بر ضرورت تقویت همکاری‌ها جهت صیانت از امنیت مرزهای مشترک وفق تفاهم امنیتی دوجانبه تاکید کرد. پس از این تماس، طالبانی نسبت به کارایی اعزام نیروهای زمینی به کشوری به وسعت اروپای غربی ابراز تردید و تأکید کرد که کردها در اقلیم کردستان نباید نوک پیکان این جنگ باشند و تاکنون هیچ عملیات مسلحانه فرامرزی‌ از داخل خاک اقلیم کردستان به سمت ایران آغاز نشده و نیروهای پیشمرگه تاکنون از هرگونه حرکتی از این دست جلوگیری کرده‌اند. تاکید وی بر این مهم که کردستان باید پل حل اختلاف باشد، نه میدان جنگ، تا حدود زیادی روایت اسرائیلی از تلاش کردها برای حمله به ایران را تغییر داد.

«محمد الشیاع سودانی» نخست وزیر عراق هم در گفت‌وگو با وزیر امور خارجه ایران تاکید کرد که دولت عراق به هیچ وجه اجازه نخواهد داد تهدیدی از جانب مرزهای این کشور متوجه جمهوری اسلامی ایران شود.

همچنین «قاسم الأعرجی» مشاور امنیت ملی عراق هم در گفت‌وگو با «علی باقری» معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران اعلام کرد که وزارت کشور اقلیم کردستان عراق نیروهای امنیتی پیشمرگه را در نوار مرزی تقویت کرده تا کنترل بیشتری بر نقاط مرزی از سمت اربیل داشته باشد.

بلافاصله حزب دموکرات کردستان با تکذیب شایعات اعلام کرد که منطقه کردستان بخشی از این جنگ نخواهد بود و حزب حیات آزادی کردستان نیز شایعات مربوط به آغاز اقدامات علیه ایران را تکذیب کرد.

همزمان با این تحرکات دیپلماتیک، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هم در چند مرحله و به صورت متناوب به بخش‌هایی از مقرهای این گروه‌های حمله و در بیانیه‌ای اعلام کرد: «مواضع گروهک‌های ضد انقلاب متخاصم در اقلیم کردستان عراق که درحال برنامه‌ریزی برای نفوذ و اقدام علیه حریم مقدس میهن اسلامی بودند، درپی یک عملیات اطلاعاتی هدفمند و با پرتاب ۳۰ فروند پهپاد، قدرتمندانه منهدم شدند. برخورد قاطع و سریع با کلیه گروهک‌های متجاوز و متخاصم در هر واحد جغرافیایی در دستورکار واحدهای امنیتی و عملیاتی سپاه پاسداران قرار گرفته و هیچگونه مماشاتی با میزبانان و عاملان اقدام علیه امنیت ملی ایران، صورت نخواهد گرفت.»

مجموع این تحولات حداقل تا لحظه تنظیم این گزارش، ورق را برگرداند و دونالد ترامپ شنبه ۱۶ اسفند در راه بازگشت از مراسم بازگرداندن اجساد سربازان آمریکایی کشته‌شده در درگیری با ایران، در گفت‌وگو با خبرنگاران در هواپیما، مدعی شد که «نمی‌خواهد کردها وارد ایران شوند و گرچه آن‌ها مایل‌اند وارد شوند اما به آن‌ها گفته‌ است که نمی‌خواهم چنین کاری بکنند.» رئیس‌جمهور آمریکا در این زمینه اذعان کرد که «جنگ همین حالا هم به اندازه کافی پیچیده است و مدعی شد که نمی‌خواهد کردها زخمی یا کشته شوند و گزینه ورود کردها به ایران را رد کرده‌ است.»

سناریوی شکست‌خورده تجزیه ایران؛ چگونه طرح استفاده از کُردها ناکام ماند؟

چرا ورق برگشت؟

تناقض و ابهام، گرچه خلاصه‌ترین توصیف از اظهارات، ادعاها و اقدامات هیات حاکمه آمریکا و به ویژه شخص رئیس‌جمهور در یک سال گذشته بوده است اما به نظر می‌رسد این تناقض شکل گرفته در کلام و ادعاهای ترامپ در زمینه تجزیه ایران به دست گروهک‌های کرد، به طور دقیق اثر واقعیات غیرقابل انکاری است که در غرب آسیا مشهود است بخشی از آن مربوط به واقعیات تاریخی است که کردها در یک سده اخیر با آن روبرو بوده‌اند، واقعیاتی که «شهناز ابراهیم» همسر «عبداللطیف رشید» رئیس‌جمهور عراق در بیانیه‌ای به آن اشاره و توضیح داده است که «در سال ۱۹۹۱ از کُردها خواسته شد علیه رژم صدام حسین قیام کنند اما وقتی اولویت‌ها تغییر کرد، رها شدند، زمانی که رژیم برای سرکوب قیام از بالگردهای جنگی و تانک‌ها استفاده کرد، هیچکس به دفاع از ما نیامد. آن خاطرات همچنان زنده و در ذهن ما حک شده‌اند. امروز ما آن فصل را با نام «راپارین» گرامی می‌داریم و درسی را که به ما داد فراموش نمی‌کنیم.

وی افزود: اخیرا شاهد اتفاقاتی در شمال‌شرقی سوریه یا روژاوا بودیم. پس از تمام وعده‌هایی که داده شد، پس از اینکه کُردهای سوریه در خطوط مقدم جنگ علیه داعش ایستادند، شاهد بودیم که چگونه با آنها رفتار شد. شهناز ابراهیم گفت: تجربه‌ها وجود دارند. وعده‌های توخالی وجود دارند. بسیار پیش آمده که کُردها فقط زمانی به یاد آورده می‌شوند که به قدرت یا فداکاری آنها نیاز باشد. به همین دلیل، من از همه طرف‌های درگیر در این درگیری درخواست می‌کنم که کُردها را به حال خود بگذارید. ما مزدور جنگ نیستیم. این واقعیت را یکی دیگر از مقامات محلی اقلیم کردستان هم گفته و تصریح کرده است که ترامپ در یک روز یک چیز می‌گوید و خلاف آن را هم می‌گوید و سیاستش درباره ایران نامشخص است. نداشتن اطمینان به سیاست دولت آمریکا، باعث ایجاد نگرانی شده که بار دیگر کُردها بدون حمایت بمانند. این هشدار را کردهای شمال شرق سوریه بر اساس تجربه ماه‌های اخیر خود، به گروه‌های کُرد ایرانی در خصوص اتحاد با امریکا برای نبرد با دولت ایران داده و تأکید کردند که واشنگتن در نهایت متحدان خود را رها خواهد کرد.

این اظهارات به معنای نه چندان متعهد و وفادارانه به ترامپ و از مهمترین دلایل عقب‌نشینی کردهای تجزیه‌طلب از هرگونه درگیری با ایران است که می‌توان آن را در کنار قدرت دفاعی، ژئوپلتیک و نیز حساسیت غیرقابل انکار ایرانیان به موضوع جدایی‌طلبی و تجزیه کشور از مهمترین دلایل عقب‌نشینی از ورود به ایران است که سبب شد این نیروهای آموزش دیده در مرز ایران و عراق که سیا بر روابط آن‌ها با کردهای داخل ایران حساب ویژه‌ای باز کرده بود، نتوانند به راحتی در مسیر تجزیه ایران گام بردارند.

ارسال دیدگاه
0 دیدگاه

نظر شما در مورد این مطلب چیه؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *