-
اندازه متن
+
به گزارش خبر۲۴،افزایش تحرکات و مواضع تنشآفرین آمریکا در قبال ایران، بار دیگر سایه نااطمینانی را بر بازار جهانی حملونقل نفت انداخته و موجب جهش کمسابقه هزینههای کشتیرانی شده است؛ رشدی که بیش از هر چیز ناشی از نگرانی معاملهگران نسبت به سیاستهای تحریکآمیز واشنگتن در منطقه ارزیابی میشود.بر اساس دادههای گروه بورس لندن، هزینه اجاره یک نفتکش فوقغولپیکر موسوم به VLCC برای حمل حداکثر دو میلیون بشکه نفت از خاورمیانه به چین، از ابتدای سال جاری بیش از سه برابر شده و امروز سهشنبه به بیش از ۱۷۰ هزار دلار در روز رسید؛ رقمی که بالاترین سطح از آوریل ۲۰۲۰ تاکنون محسوب میشود.این افزایش در حالی رخ داده که معاملهگران برای پیشگیری از هرگونه اختلال احتمالی ناشی از تشدید تنش میان آمریکا و ایران، با شتاب در حال رزرو نفتکشها هستند.
همزمان، صادرات نفت خام خاورمیانه در ماه فوریه از ۱۹ میلیون بشکه در روز فراتر رفت که بالاترین میزان از آوریل ۲۰۲۰ به شمار میرود. دادههای شرکت تحلیلی کپلر نشان میدهد این رشد صادرات با محوریت عربستان سعودی، امارات و ایران رقم خورده و در کنار آن، افزایش تقاضای هند نیز نقش مهمی داشته است؛ چرا که دهلینو پس از کاهش واردات از روسیه، به سمت نفت خاورمیانه متمایل شده است.جون گوه، تحلیلگر ارشد شرکت اسپارتا کامودیتیز، در اینباره توضیح داده است که بازار نفتکشهای VLCC تحت تأثیر چند محرک بنیادی مثبت قرار گرفته است؛ از جمله انتقال محمولههای نفتی ونزوئلا به مسیرهای قانونی به جای استفاده از «ناوگان سایه»، افزایش تولید ائتلاف اوپکپلاس و تقاضای قوی پالایشگاهها، بهویژه در هند که از بشکههای روسی به سمت بشکههای خاورمیانه تغییر مسیر داده است. او همچنین پیشبینی کرده که بازار نفتکشهای کوچکتر مانند سوئزماکس و آفراماکس نیز بهزودی از این تحولات در بازار حملونقل نفت تأثیر خواهند پذیرفت؛ نفتکشهایی که برای حمل نفت خام و نفت کوره به کار میروند و نسبت به VLCC ظرفیت کمتری دارند.
در این میان، یکی از مهمترین نگرانیها افزایش احتمالی حق بیمه «ریسک جنگ» است. اگر واشنگتن دست به اقدام نظامی علیه ایران بزند و تهران نیز در واکنش، فعالیت در تنگه راهبردی هرمز را مختل کند، هزینههای حملونقل نفت با فشار مضاعفی مواجه خواهد شد. تنگه هرمز یکی از حیاتیترین گلوگاههای صادرات نفت خلیج فارس است و هرگونه ناامنی در آن، بلافاصله بر بازار جهانی انرژی اثر میگذارد.کارگزار کشتیرانی کلارکسونز در یادداشتی تأکید کرده که برای افزایش نرخهای حمل VLCC حتی نیازی به حذف فیزیکی بشکههای نفت از بازار نیست و صرفاً درک ریسک میتواند به بازقیمتگذاری سریع منجر شود؛ چه از مسیر افزایش حق بیمه جنگ، چه از طریق مطالبه غرامت بیشتر از سوی مالکان کشتی برای تردد در منطقه و چه با افزایش سرعت رزرو نفتکشها توسط اجارهکنندگان بهمنظور کاهش ابهام در برنامههای زمانی.
در همین چارچوب، گروه مدیریت ریسک امنیت دریایی دِریاد گلوبال نیز هشدار داده که کشتیرانی تجاری در خلیج عمان و تنگه هرمز با خطرات فزایندهای همچون اختلال در سامانههای موقعیتیاب GPS و جعل سیگنالهای سامانه شناسایی خودکار کشتیها (AIS) روبهروست؛ مسائلی که در سایه رزمایشهای نظامی ایران برجسته شدهاند. با این حال، آنچه بیش از همه بر بازار فشار وارد کرده، رفتارهای تنشآفرین آمریکا و نگرانی از پیامدهای آن بر امنیت منطقه است.از سوی دیگر، ناوگان جهانی نفتکشها نیز کوچکتر شده است؛ زیرا صدها کشتی قدیمی به آنچه «ناوگان سایه» خوانده میشود فروخته شدهاند. این ناوگان پوشش بیمهای شفافی ندارد و در حمل نفت تحریمشده ایران و روسیه فعالیت میکند. منابع بازار میگویند شرکتهای بزرگ نفتی از این کشتیها استفاده نمیکنند و همین مسئله باعث محدودتر شدن عرضه نفتکش در بازار رسمی شده است؛ وضعیتی که تا ورود کشتیهای جدید طی سه سال آینده ادامه خواهد داشت.
در تحولی دیگر، گروه کشتیرانی کرهجنوبی سینوکور به یکی از خریداران اصلی نفتکشهای VLCC تبدیل شده و با این اقدام، عرضه این کشتیها را در بازار آزاد کاهش داده است. این مسئله به مالکان امکان داده تا نرخ قراردادهای استاندارد ۳۰ روزه را افزایش دهند.برآورد سه کارگزار و مقام صنعت کشتیرانی نشان میدهد سینوکور در حال حاضر حدود ۷۸ فروند VLCC را در بازار اجاره روزانه در اختیار دارد و انتظار میرود این رقم در فصل جاری دستکم به ۸۸ فروند برسد. در این صورت، مجموع ناوگان این شرکت از ۱۰۰ فروند عبور خواهد کرد و حتی ممکن است به ۱۲۰ تا ۱۳۰ کشتی نیز برسد.شرکت تحلیلی سیگنال گروپ اعلام کرده که با در اختیار داشتن ۸۸ کشتی، سینوکور به بزرگترین اپراتور تجاری در بخش VLCC تبدیل خواهد شد و حدود ۲۴ درصد از ناوگان فعال در بازار نقدی و نزدیک به ۱۲ درصد از کل ناوگان جهانی را در اختیار خواهد داشت؛ سطحی بیسابقه از تمرکز در اختیار یک بازیگر واحد.منابع بازار پیشبینی میکنند بازار نفتکشهای VLCC همچنان قدرتمند باقی بماند و اپراتورها بتوانند نرخهای بالاتری مطالبه کنند. با این حال، جون گوه هشدار داده که افزایش هزینههای حملونقل ممکن است در مراحل بعدی بر سودآوری پالایشگاهها فشار وارد کند و همین موضوع میتواند در نهایت به کاهش تقاضا برای نفتکشها منجر شود.آنچه امروز در بازار جهانی حملونقل نفت دیده میشود، بازتاب مستقیم فضای پرتنش ناشی از سیاستهای آمریکا در منطقه است؛ فضایی که نهتنها هزینههای تجارت جهانی انرژی را بالا برده، بلکه بار دیگر نقش تعیینکننده ایران و تنگه هرمز در معادلات امنیت انرژی جهان را برجسته کرده است.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟